Имаме лансирање! Историјата на вселенското истражување повторно беше напишана. На 1 април 2026 година, во 22:35 UTC, НАСА ја лансираше Артемис II – мисија Месечина. Ракетата излета од Кенеди свемирскиот центар во Флорида, испраќајќи луѓе назад во длабоката вселена за прв пат од ерата на Аполо.
Четворицата членови на екипажот официјално тргнаа на приближно 10-дневно патување околу Месечината и назад.
Зборовите на екипажот пред лансирањето
“Одиме за нашите семејства”, рече пилотот на мисијата Виктор Гловер. Специјалистот на мисијата Кристина Кох изјави “Одиме за нашите соработници”, додека “Одиме за целото човештво”, беа зборовите на специјалистот на мисијата Џереми Хансен.
Откако вселенскиот брод влезе во Земјина орбита, екипажот јави: едноставно и возбудливо. “Имаме прекрасен изгрев на Месечина. Се движиме право кон неа”, рекоа астронаутите.
Рекорд кој ќе биде урнат
Мисијата се очекува да го однесе екипажот подалеку од Земјата отколку кој и да е човек досега. Кога Орион ќе помине зад Месечината на 6 април, астронаутите ќе го надминат рекордот од 400.171 километри поставен од екипажот на Апол 13 во 1970 година — рекорд кој стои непоколебен 56 години.
Цел на мисијата: тест под реални услови
Артемис II е прв пилотиран лет на НАСА-ниот SLS (Space Launch System) — суперракетата која треба да ги однесе луѓето на Месечина.
Главната цел е да се тестира вселенскиот брод Орион во реални услови: системи за одржување на животот, навигација и комуникации. Мисијата е генерална проба пред идната акција за слетување на Месечина, и треба да покаже дека НАСА може безбедно да испрати луѓе кон Месечина и да ги врати дома.
Покрај тоа, мисијата ќе даде сознанија за тоа како астронаутите функционираат во длабокиот вселенски простор подолг период — вклучувајќи ги доцнењата во комуникацијата и навигацијата далеку надвор од ниска Земјина орбита каде се наоѓа МВС.
Екипажот на Артемис II
Мисијата ги носи четворицата астронаути:
- Рид Вајзман — командир на мисијата
- Виктор Гловер — пилот
- Кристина Кох — специјалист на мисијата
- Џереми Хансен — специјалист на мисијата
Ова е прв пат екипаж да патува подалеку од ниска Земјина орбита уште од завршувањето на програмата Апол во 1972 година.
Историски контекст: 53 години подоцна
Последниот пат кога луѓето ја напуштија Земјина орбита беше во декември 1972 година, со мисијата Апол 17.
“Пред педесет и три години, човештвото ја напушти Месечина и не се врати. Сега се враќаме назад”, изјави Амит Ксатрија, асоцијаден администратор на НАСА, на прес-конференцијата пред лансирањето.
Главниот директор на летот, Емили Нелсон, додаде: оваа мисија е прилика да се испрати екипажот подалеку отколку кој и да е пред нив.
Патот до лансирањето: проблеми и одложувања
Артемис II не беше без предизвици.
Почетниот датум на лансирање во февруари беше одложен поради протекување на течен водород. Подоцна дојде и нов проблем со протокот на хелиум, кој дополнително го помести датумот на лансирање. И покрај тоа, НАСА ја одржа целта и успешно лансираше мисијата.
Што следи: Артемис III и IV
Успехот на Артемис II е клучен за следните чекори во програмата. Артемис III е тренутно планирана за 2027 година. Таа мисија ќе биде поблиску до Земја и ќе тестира спојување со комерцијални вселенски бродови, предвидени за идни операции за слетување на Месечина.
Артемис IV, насочена за почетокот на 2028 година, е следниот голем чекор во програмата — планираното слетување на астронаути близу јужниот пол на Месечина, каде ќе спроведат научни набљудувања и ќе собираат примероци.
Сето ова зависи од тоа дали Артемис II успешно ќе ги потврди системите на Орион. Ако да — историјата на Месечина продолжува.
Поглед кон иднината
“Ова е неверојатен момент за генерацијата Артемис и ние сме возбудени и подготвени”, рече Емили Нелсон.
Амит Ксатрија имаше порака и за децата кои го гледаа лансирањето: “Оптимистичката визија за иднината не е наивна. Таа е изградлива.”
